Chải lông kép là lấy lông tơ chết ở lớp dưới ra mà không làm hỏng lớp lông ngoài. Cách làm hiệu quả là dùng lược cào lông tơ đi xuôi theo chiều lông để kéo lông tơ chết, sau đó dùng lược slicker chải ngược theo từng lớp mỏng và kiểm lại bằng lược răng tới tận da. Làm đều mỗi tuần, nhiều hơn vào mùa thay lông, thì lông tơ không kịp bết và chó mèo lông kép giữ được khả năng cách nhiệt tự nhiên của bộ lông.
Lông kép gồm những gì
Chó mèo lông kép có hai lớp lông mọc trên cùng một vùng da:
- Lớp lông ngoài (lông bảo vệ): sợi dài hơn, thô hơn, thẳng, có tác dụng che nắng, chống nước, chống bụi. Đây là lớp tạo màu và dáng bên ngoài.
- Lớp lông tơ (lông lót): sợi ngắn, mềm, mịn, mọc dày như len, giữ một lớp không khí sát da để cách nhiệt cả khi nóng lẫn khi lạnh.
Các giống chó lông kép quen thuộc ở Việt Nam: phốc sóc (Pomeranian), husky, alaska, samoyed, golden retriever, corgi, chow chow, becgie (chó chăn cừu Đức), shiba. Ở mèo: mèo Anh lông ngắn và lông dài, mèo Nga, mèo Maine Coon, mèo rừng Na Uy… Mức độ dày và tỷ lệ hai lớp khác nhau giữa các giống.
Lông tơ là phần rụng nhiều nhất. Khi rụng, nó không rơi ngay ra ngoài mà bị lớp lông ngoài giữ lại, nằm kẹt sát da. Nếu không được chải ra, lông tơ chết vón thành cục, bít kín da, làm bộ lông mất độ thoáng và đó là lúc bết hình thành.
Dụng cụ cho lông kép
| Dụng cụ | Tác dụng | Cách dùng an toàn |
|---|---|---|
| Lược cào lông tơ (răng dài, thưa, một hoặc hai hàng) | Luồn qua lớp lông ngoài, kéo lông tơ chết ra | Đi xuôi chiều lông, lực vừa, không cào xuống da |
| Lược slicker | Kéo lông tơ lỏng, tách lớp, chải ngược để kiểm | Lướt nhẹ, không ấn, không chải một chỗ quá lâu |
| Lược răng kim loại | Kiểm tra đã hết lông chết, hết rối chưa | Đi từ da ra ngọn ở mọi vùng |
| Dụng cụ lấy lông tơ dạng lưỡi răng cưa nhỏ | Lấy lông tơ rất nhanh | Dùng vừa phải; lạm dụng có thể làm đứt, mỏng lớp lông ngoài |
| Máy thổi lực | Thổi bay lông tơ chết sau tắm | Thường làm ở tiệm; tránh mặt, tai |
So sánh chi tiết các loại lược thuộc danh mục dụng cụ grooming. Điều cần nhớ ở đây: dụng cụ có lưỡi lấy lông tơ rất hiệu quả nhưng dễ dùng quá tay; nhiều groomer khuyên dùng nó thưa và nhẹ, không thay hẳn cho lược cào và slicker.
Kỹ thuật chải lông kép từng bước
Bước 1: Chải mặt cho tơi
Chải nhanh một lượt toàn thân bằng slicker xuôi chiều lông, gỡ những sợi rối trên bề mặt và lá cỏ, bụi bám.
Bước 2: Lược cào lông tơ
Bắt đầu ở vùng lông tơ dày nhất: mông, đùi sau, cổ, ngực, sườn. Đặt lược cào cho răng luồn qua lớp lông ngoài xuống lớp lông tơ, kéo xuôi theo chiều lông bằng những nhát ngắn. Lông tơ chết sẽ ra thành từng mảng như bông. Khi nhát cào chỉ còn ra ít lông, chuyển sang vùng khác. Không cào đi cào lại một chỗ để "lấy cho hết": phần lông tơ còn sống cần được giữ lại.
Bước 3: Chải lớp ngược chiều bằng slicker
Vạch đường ngôi ngang, chải dải lông bên dưới ngược chiều lông (về phía đầu), từng dải mỏng, từ dưới lên. Bước này lấy ra phần lông tơ lỏng còn sót và giúp lông ngoài đứng lên. Kỹ thuật chải lớp có bài riêng trong danh mục này.
Bước 4: Kiểm tra bằng lược răng
Lược răng đi từ da ra ngọn ở mọi vùng, cả ngược và xuôi chiều lông. Không vướng, không kéo ra búi lông tơ là đạt.
Bước 5: Vùng "quần" và đuôi
Chó lông kép thường có phần lông dài, dày ở mặt sau đùi (gọi là "quần") và đuôi. Đây là nơi lông tơ dày nhất và bết nhanh nhất. Chải lớp kỹ từng dải, giữ gốc đuôi khi chải đuôi.
Tắm và sấy giúp chải lông kép
Một buổi tắm, xả kỹ, rồi sấy bằng máy thổi lực có thể đẩy ra lượng lông tơ chết nhiều hơn cả tuần chải ở nhà. Nước và dầu xả làm lông tơ lỏng ra, gió mạnh thổi chúng bay khỏi lớp lông ngoài. Đây là lý do nhiều chủ nuôi chó lông kép đưa chó đi tiệm vào mùa thay lông.
Nhưng có một điều kiện: phải chải bớt lông tơ chết trước khi tắm. Lông tơ đã vón cục gặp nước sẽ co lại thành khối chặt hơn. Và phải sấy khô tận da: lớp lông tơ dày giữ nước rất lâu, để ẩm là có mùi, có nấm.
Những điều hay hiểu nhầm về lông kép
- "Lấy hết lông tơ cho chó mát." Lông tơ còn sống là một phần của hệ cách nhiệt. Mục tiêu là lấy lông tơ chết, không phải lột trụi lớp lông tơ.
- "Cạo cho mát và đỡ rụng." Các groomer thường khuyên không cạo trọc chó lông kép vì lông có thể mọc lại chậm, không đều và mất khả năng che nắng, cách nhiệt. Chủ đề này có bài riêng ở danh mục cắt tỉa; trường hợp ngoại lệ là khi bết nặng hoặc khi bác sĩ thú y chỉ định.
- "Lông ngoài trông ổn là được." Lớp lông ngoài có thể nhìn bình thường trong khi bên dưới lông tơ đã vón thành tấm.
- "Chải ngược làm chó đau." Chải ngược bằng slicker nhẹ tay theo từng lớp mỏng không gây đau; đau là do lực ấn mạnh hoặc giật qua nút rối.
Mèo lông kép
Mèo Anh lông ngắn có lớp lông tơ rất dày, sờ như nhung; mèo Anh lông dài, Maine Coon, mèo rừng Na Uy có bộ lông kép dài. Mèo cũng cần lấy lông tơ chết, nhưng da mèo mỏng và mèo ít kiên nhẫn hơn chó. Dùng lược cào răng ngắn hoặc lược răng kim loại, buổi chải ngắn, nhẹ, dừng khi mèo vẫy đuôi mạnh hoặc quay đầu lại. Chải đều giúp giảm lượng lông mèo nuốt vào khi tự liếm. Cách chăm cụ thể cho mèo có ở danh mục chăm lông mèo.
Bắt tay làm
Lịch tham khảo cho chó lông kép
| Thời điểm | Việc |
|---|---|
| Vài lần mỗi tuần | Chải mặt bằng slicker, kiểm sau tai, quần, đuôi |
| Mỗi tuần | Lược cào lông tơ toàn thân, chải lớp ngược, kiểm bằng lược răng |
| Mùa thay lông | Lược cào gần như mỗi ngày; cân nhắc một buổi tắm và thổi lực |
| Theo lịch tắm | Chải bớt lông tơ trước tắm, sấy khô tận da sau tắm |
Dụng cụ tối thiểu
Một lược cào lông tơ, một lược slicker, một lược răng kim loại. Thêm một khu vực dễ dọn, vì lượng lông ra sẽ nhiều hơn bạn nghĩ.
Khi nào cần người chuyên
Nhờ groomer vào mùa thay lông nếu ở nhà không có máy thổi lực, khi lông tơ đã vón thành tấm, hoặc khi chó quá lớn và lông quá dày để chủ làm xuể. Một buổi tắm thổi lực có thể giải quyết lượng lông tơ của nhiều ngày chải tay.
Gặp bác sĩ thú y khi rụng lông thành mảng hở da, da đỏ, có vảy, lông mọc lại kém sau khi cạo, hoặc chó mèo rụng nhiều bất thường ngoài mùa. Rụng lông bất thường có thể liên quan tới bệnh nội tiết, ký sinh trùng hay bệnh da, cần khám để biết.
Câu hỏi thường gặp
Chó lông kép là gì?
Là chó có hai lớp lông: lớp lông ngoài dài, thô, chống nắng và nước, cùng lớp lông tơ ngắn, mềm, dày giữ không khí cách nhiệt. Phốc sóc, husky, alaska, golden, corgi là những giống lông kép quen thuộc.
Dùng lược gì để chải lông tơ cho chó?
Thường dùng lược cào lông tơ để kéo lông tơ chết, lược slicker để chải lớp và lược răng kim loại để kiểm tra. Dụng cụ lấy lông tơ dạng lưỡi hiệu quả nhưng nên dùng vừa phải để không làm đứt lông ngoài.
Chải lông tơ bao lâu một lần?
Thường mỗi tuần một buổi kỹ, kèm chải nhẹ vài lần trong tuần. Vào mùa thay lông có thể cần cào lông tơ gần như mỗi ngày.
Có nên lấy hết lông tơ cho chó đỡ nóng?
Không. Chỉ nên lấy lông tơ chết. Lông tơ còn sống là một phần lớp cách nhiệt, giúp chó chịu nóng lẫn lạnh tốt hơn.
Mèo Anh lông ngắn có cần chải lông tơ không?
Có. Mèo Anh lông ngắn có lớp lông tơ rất dày, rụng nhiều theo mùa. Chải nhẹ, buổi ngắn với lược răng hoặc lược cào răng ngắn giúp giảm lông rụng và giảm lông mèo nuốt vào khi liếm.
