Nách, sau tai, đuôi và bụng là những vùng lông bết nhanh nhất vì có ma sát liên tục, hay ẩm và thường bị bỏ qua khi chải. Mỗi vùng cần một tư thế cầm riêng: nâng chân trước lên ra phía trước để mở nách, gập vành tai lên để thấy chân lông sau tai, giữ gốc đuôi khi chải đuôi, cho thú đứng hoặc nằm nghiêng để chải bụng. Dùng lược nhỏ, lực nhẹ, vì da ở những vùng này mỏng hơn da lưng.
Vì sao những vùng này bết trước tiên
Khi nhìn một con chó lông dài vừa đi tiệm về được ba tuần, lưng thường vẫn ổn trong khi nách và sau tai đã có nút. Có ba lý do chung:
- Ma sát: nách cọ khi đi, sau tai bị gãi và cọ vào vòng cổ, bụng cọ đất ở chó chân ngắn, đuôi quét sàn.
- Lông mảnh: lông sau tai và ở nách thường mảnh như tơ, xoắn vào nhau nhanh hơn lông thân.
- Khó với tới: chủ nuôi chải theo phản xạ những chỗ dễ thấy (lưng, đầu) và bỏ qua chỗ phải lật thú ra mới thấy.
Khí hậu nóng ẩm làm chuyện này nặng thêm. Mồ hôi ở đệm chân, hơi ẩm ở nách và bẹn, nước còn sót sau tắm ở sau tai và gốc đuôi đều khô chậm hơn các vùng khác. Lông ẩm xoắn vào nhau nhanh hơn lông khô, nên trong mùa mưa hay mùa nồm, một nút nhỏ ở nách có thể thành cục bết chỉ sau vài ngày. Nguyên tắc của groomer: thấy nút nhỏ ở vùng khó thì gỡ ngay hôm đó, đừng để dành tới buổi chải lớn cuối tuần.
Nách
Tư thế
Cho thú đứng. Nâng nhẹ một chân trước, đưa ra phía trước (không kéo dạng ngang ra ngoài vì khớp vai không quen ở góc đó). Nách lộ ra ở mặt sau khuỷu chân. Với chó nhỏ và mèo, có thể cho nằm nghiêng hoặc ngửa trên đùi nếu thú chịu.
Cách chải
Dùng lược slicker nhỏ hoặc lược răng kim loại đoạn răng thưa. Chải theo từng dải nhỏ, giữ gốc lông bằng ngón tay vì da nách rất mỏng và nhão, dễ bị kéo theo lược. Kiểm bằng lược răng tới khi lược trượt qua. Không ấn slicker xuống da nách.
Lưu ý
Chó đeo dây yếm cả ngày thường bết ở đúng đường dây chạy qua nách. Tháo yếm khi ở trong nhà nếu an toàn, chọn yếm vừa vặn không cọ sát nách, và chải chỗ này mỗi khi tháo yếm ra.
Nách là nơi hay có ve ở chó đi dạo nhiều. Nhìn kỹ da: đỏ, ẩm, có mùi là dấu hiệu nên lau khô thường xuyên hơn và theo dõi.
Sau tai và vành tai
Tư thế
Thú ngồi hoặc đứng, đầu giữ nhẹ bằng một tay dưới cằm. Với chó tai cụp, lật vành tai ngược lên đỉnh đầu để lộ phần chân tai phía sau. Với chó tai dựng, chải phía sau gốc tai.
Cách chải
Dùng lược răng nhỏ có răng dày cho phần lông tơ mảnh sau tai. Chải từ chân lông ra, từng nhúm nhỏ. Với vành tai lông dài (cocker, poodle, shih tzu), đặt vành tai lên lòng bàn tay, chải mép tai nhẹ nhàng, luôn giữ ngón tay giữa lược và mép da tai. Da vành tai mỏng, nhiều mạch máu; giật lược ở mép tai có thể làm rách da.
Lưu ý
Sau tai là nơi đầu tiên thú gãi khi ngứa tai. Nếu sau tai bết nhanh bất thường và thú hay gãi, có mùi từ tai, hãy cho bác sĩ thú y kiểm tra tai.
Đuôi
Tư thế
Thú đứng. Một tay giữ đuôi ở gần gốc, đỡ trọng lượng đuôi, không kéo. Chải phần giữa và chóp đuôi trước, rồi mới tới gốc.
Cách chải
Vạch một đường dọc theo mặt dưới đuôi, chải lông sang hai bên theo từng dải. Chó lông kép có đuôi xù (phốc, samoyed, husky) cần chải ngược để lông dựng; chó lông dài xuôi (shih tzu, maltese) chải xuôi. Kiểm vùng gốc đuôi kỹ, đó là nơi bọ chét hay tụ lại.
Lưu ý
Nhiều chó mèo nhạy cảm khi bị chạm vào đuôi và vùng quanh hậu môn. Bắt đầu bằng vài giây, thưởng, tăng dần. Không bao giờ kéo đuôi để giữ thú lại.
Bụng, bẹn và vùng vệ sinh
Tư thế
Chó lớn: cho đứng, người chải cúi xuống, có thể đặt một tay đỡ nhẹ dưới bụng để chó không ngồi. Chó nhỏ, mèo: cho nằm ngửa trên đùi nếu thú chịu, hoặc nằm nghiêng và nâng nhẹ chân sau phía trên.
Cách chải
Da bụng và bẹn là chỗ mỏng nhất cơ thể, lại có núm vú. Dùng lược răng hoặc slicker mềm, lực rất nhẹ, tránh lướt răng lược qua núm vú. Với chó cái, đặc biệt lưu ý khi đang trong kỳ động dục hoặc sau sinh. Vùng vệ sinh dùng lược nhỏ, chải xuôi ra ngoài.
Lưu ý
Lông bụng ở chó chân ngắn (corgi, dachshund lông dài, shih tzu) hay dính đất, nước mưa. Nhiều chủ chọn tỉa ngắn vùng bụng và vùng vệ sinh để dễ giữ sạch; việc tỉa có danh mục riêng.
Những vùng hay bị quên khác
| Vùng | Vì sao bết | Mẹo |
|---|---|---|
| Cổ, chỗ đeo vòng và yếm | Ma sát liên tục của vòng, dây | Tháo vòng khi chải; chải vùng này mỗi ngày |
| Mặt sau đùi ("quần") | Lông dài, dày, khi ngồi bị đè và dính bẩn | Chải lớp từ dưới lên; kiểm khi lau vùng vệ sinh |
| Ngực giữa hai chân trước | Lông dày, cọ khi nằm | Chó ngồi, nâng nhẹ đầu, chải xuôi xuống |
| Kẽ chân, bàn chân | Ẩm, dính đất, lông mọc giữa đệm chân | Xoè ngón, chải nhẹ, lau khô; tỉa lông kẽ có bài riêng |
| Râu, quanh miệng | Thức ăn, nước dãi | Lau sau khi ăn, chải bằng lược răng nhỏ |
Bắt tay làm
Bảng kiểm vùng khó mỗi tuần
- Nách hai bên: lược răng trượt qua.
- Sau tai và mép vành tai hai bên.
- Cổ dưới vòng, chỗ yếm.
- Ngực, bụng, bẹn.
- Quần sau, vùng vệ sinh.
- Đuôi, gốc đuôi.
- Bàn chân, kẽ ngón.
Giữ thú hợp tác khi chải vùng nhạy cảm
- Tập chạm trước khi tập chải: chạm vào nách, lật tai, nâng đuôi vài giây kèm thưởng, nhiều ngày liền.
- Chải vùng nhạy cảm khi thú đã mỏi, thư thái, không phải lúc mới bắt đầu.
- Một vùng một buổi. Không cần làm hết nách, tai, đuôi, bụng trong cùng một lần.
- Dừng khi thấy dấu hiệu căng thẳng: liếm môi, quay đầu nhìn tay, đông cứng người, gầm gừ. Danh mục có bài riêng về chải cho thú không chịu ngồi yên.
- Không đè, không bóp mõm, không trói chân để chải.
Dụng cụ tối thiểu
Một lược slicker nhỏ (cỡ lòng bàn tay hoặc nhỏ hơn) và một lược răng kim loại ngắn có răng dày ở một đầu. Lược nhỏ luồn được vào những chỗ hẹp mà lược thân lớn không vào được.
Khi nào cần người chuyên
Nhờ groomer khi vùng nách, bẹn, vành tai đã bết sát da: da ở đây rất mỏng, gỡ hay cạo đều cần tay quen. Nhiều groomer cũng tỉa gọn những vùng này để chủ dễ chăm ở nhà.
Gặp bác sĩ thú y khi thấy da nách, bẹn đỏ ẩm, có mùi, có mụn, khi sau tai bết nhanh kèm gãi tai và tai có mùi, khi thấy ve rận ở gốc đuôi, hoặc khi thú đau rõ rệt lúc chạm vào một vùng.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao lông nách chó hay bị rối?
Vì nách cọ xát liên tục khi chó đi, lông ở đó mảnh và hay ẩm, lại là chỗ chủ nuôi dễ bỏ qua khi chải. Nâng chân trước lên phía trước để mở nách và chải từng dải nhỏ mỗi ngày.
Chải lông sau tai chó thế nào?
Giữ nhẹ đầu chó, lật vành tai lên để thấy chân lông phía sau, dùng lược răng dày chải từng nhúm nhỏ từ gốc ra. Với vành tai lông dài, đặt tai lên lòng bàn tay và chải nhẹ, không giật ở mép tai.
Chó không cho chải đuôi phải làm sao?
Tập chạm đuôi vài giây kèm thưởng trong nhiều ngày trước khi chải. Khi chải, giữ đuôi gần gốc để đỡ trọng lượng, không kéo, và chải từ chóp vào gốc.
Có nên chải lông bụng cho chó không?
Nên, nhất là chó lông dài và chó chân ngắn hay quệt bụng xuống đất. Dùng lược mềm, lực rất nhẹ vì da bụng mỏng, tránh lướt qua núm vú.
Vùng nào trên người chó dễ bị bết lông nhất?
Thường là sau tai, nách, cổ chỗ đeo vòng, bẹn, mặt sau đùi và đuôi. Đây là những chỗ có ma sát, hay ẩm và khó với tới khi chải.
